خانه امیربهادر

در زمان قاجار، اعتبار محلات تهران، به سکونت یکی از شاهزاده‌ها یا درباریان وابسته بوده؛ آب‌وهوای خوش، قنات‌ پرآب یا چشم‌انداز و تسلط بر تمامی شهر هم از دلایلی بوده که آن‌ها، نسبت به یک محله اقبال نشان می‌دادند. یکی از این محله‌های خوش‌اقبال منیریه است که در آن زمان، اعیان‌نشین تهران به شمار می‌رفته. حتی در زمان سلطنت مظفرالدین شاه هم، امیر بهادر وزیر جنگ او، عمارتش را در همین حوالی بنا کرد. 

حسین پاشا خان ملقب به امیر بهادر، از رجال دوره مشروطه، رئیس کشیک‌خانه یا همان گارد سلطنتی، وزیر دربار و وزیر جنگ مظفرالدین شاه و محمدعلی شاه بود. او در تبریز متولد شده و از نوادگان خوانین قفقاز بود. 

طبقه اول بنای اصلی مرکب از تالار بزرگ چهار ستونی به شیوه اصیل ایرانی، به نام چهار صفه و مزین به آینه‌کاری در بخش غربی ساختمان است و اتاق‌ها، راهرو و پلکان فرعی و آبدارخانه هم در سمت شرق. سقف‌های زیرین تالار بزرگ طبقه دوم و راهروهای مجاور و اتاق‌های جنب آن، با قاب‌بندی‌های گچی و نقاشی ترکیب شده که یادآور سقف زیرین ایوان‌های کاخ‌های عالی‌قاپو، چهل‌ستون و قسمت‌های مختلف کاخ هشت بهشت اصفهان است. 

بعدها این منزل از وراث امیربهادر توسط شرکت دخانیات ایران خریداری شد، اما در سال ۱۳۴۶، وزارت فرهنگ وقت این بنا را برای انجمن مفاخر و آثار فرهنگی ایران خرید. 

بر دیوار راهروهای ساختمان هم پس از مالکیت انجمن، تابلوهایی از پادشاهان پهلوی و شاعران و افراد فرهنگی دیده می‌شود که افرادی همچون ابوالحسن صدیقی، آذرگیتی و کمال‌الملک آنها را کشیده‌اند.

این خانه قاجاری که در جنوب میدان منیریه و محله پل امیربهادر واقع شده، در پنجم آذر ۱۳۸۰ با شماره ثبت ۴۴۱۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

با صدای بهزاد بهادر