حکایاتی از کتاب گزیده

کتاب گزیده

گزیده اثری است ارزشمند در حوزه آداب و اخلاق صوفیان، نوشته خواجه فقیه و زاهد نام‌آور، ابونصر طاهر بن محمد خانقاهی. این کتاب از زمره متون اصیل عرفانی و نوشته‌های روشن‌ضمیران طریقت است؛ آثاری که بخش مهمی از سنت تربیتی و اخلاقی مشایخ تصوف را در دل خود حفظ کرده‌اند. نکته شایان توجه آن است که با وجود اهمیت محتوایی، نام این کتاب در مآخذ و فهارس معتبر ادب فارسی ـ چه قدیم و چه جدید ـ کمتر مطرح شده و در نتیجه، برای پژوهشگران امروز اثری «کشف‌نشده» به شمار می‌آید.

نثر کتاب، ساده اما استوار، و در عین حال سرشار از عبارات خوش‌ساخت و واژگان کهن است؛ همین ویژگی‌ها نشان می‌دهد که متن از قدمت قابل توجهی برخوردار است و می‌تواند برای زبان‌شناسان، سبک‌شناسان و محققان تاریخ تصوف ارزش مطالعاتی ویژه‌ای داشته باشد. افزون بر این، کتاب گزیده دریایی از نکات تربیتی، اخلاقی، و ظرایف رفتاری صوفیان را گرد آورده و مجموعه‌ای از لغات نادر و ساختارهای زبانی کهن را حفظ کرده که در نوع خود کم‌نظیر است.

این متن نه تنها منبعی معتبر برای شناخت آداب و سنن خانقاهش و روش زندگی اهل سلوک است، بلکه از منظر زبان‌شناسی تاریخی نیز گنجینه‌ای است که نیازمند تصحیح، تحلیل و پژوهش دقیق است.