نقد ادیان؛ پیشگفتار ویژه برنامه نقد ادیان؛ قسمت اول: ریشه ها و رویکردها

در نخستین قسمت از ویژه‌برنامه «نقد ادیان»، نیما شهسواری به جای نقد مصداقی، به سراغِ «مفهوم‌شناسی نقد» می‌رود. چرا نقد ادیان ابراهیمی (به‌ویژه اسلام) امروز به یک ضرورت گریزناپذیر تبدیل شده است؟

ما در این اپیزود، از تاریخچه‌ای سخن می‌گوییم که هم‌پای پیدایش ادیان آغاز شده و در دوران رنسانس به شکوفایی رسید؛ زمانی که انسان دریافت برای فروکشیدن قدرت‌های مستبد، باید ستون‌های فکری آن‌ها را متزلزل کند.

در این برنامه سه رویکرد اصلی نقد بررسی می‌شود:

۱. نواندیشان دینی: اصلاح‌گران نرم‌خویی که به ریشه‌ها دست نمی‌زنند.

۲. منتقدان ریشه‌ای: کسانی که با استدلال و اندیشه، خواهان برچیدن کامل تفکر دینی هستند.

۳. رنج‌دیدگان خشمگین: کسانی که زخم‌خورده‌ی بیدادگریِ دینی‌اند و زبانِ نقدشان تند و گزنده است.

همچنین به تقابلِ آشتی‌ناپذیرِ ادیان با «حقوق بشر» می‌پردازیم؛ جایی که «تکلیف‌گرایی قدسی» در برابر «حق‌مداری زمینی» قرار می‌گیرد. این اپیزود، پیش‌درآمدی است بر فهمِ چراییِ واکنش‌های وحشیانه ادیان به پرسشگری.

تمامی کتاب‌ها و آثار نظری نیما شهسواری را به صورت رایگان از وب‌سایت «جهان آرمانی» دریافت کنید:

https://idealistic-world.com/