02- ردپای محیط روی کدهای دی‌ان‌ای ما

این بخش به بررسی تعامل پویا و دوطرفه میان مبانی زیستی-ژنتیکی و بسترهای محیطی در شکل‌گیری رشد انسان می‌پردازد؛ از یک سو، ساختارهای ژنتیکی مانند کروموزوم‌ها، کدهای زیستی و الگوهای گوناگون وراثت (مانند صفات غالب و مغلوب، جهش‌ها و اختلالات کروموزومی) شالوده زیستی فرد را پی‌ریزی کرده و خدمات مشاوره ژنتیکی و تشخیص‌های پیش از تولد به ارزیابی این خطرات کمک می‌کنند، و از سوی دیگر، محیط‌های چندلایه نظیر سیستم خانواده، وضعیت اقتصادی و اجتماعی، پدیده فقر، محله‌ها، مدارس، ارزش‌های فرهنگی و سیاست‌های عمومی، فرآیند رشد را تسهیل یا با چالش مواجه می‌سازند. در نهایت، دیدگاه فوق‌ژنتیک با رد نگاه یک‌جانبه، نشان می‌دهد که رشد حاصل مبادلات همیشگی و متقابل میان وراثت و تمامی سطوح محیط است؛ فرآیندی که در آن تجربیات زیسته می‌توانند بدون تغییر در ساختار کدهای زیستی اولیه، نحوه بیان ژن‌ها را دستخوش تغییر کرده و مسیر تحول فرد را هدایت کنند.